تعریف میگرن.

حملات سردرد شدید، بدون توجه به دلیل بیشتر به صورت ضربانی و همراه با استفراغ و حساسیت (تندرنس) پوست سر توصیف می شن. سردردهای ناچیز تر به صورت ناراحتی غیر مشخص، فشارنده و نوار مانند و بیشترً در تموم سر هستن که نمایی از سردرد تنشی به حساب میان.(هاریسون،۱۳۹۰).

بیشتر از یه سوم افراد گرفتار به سردرد های میگرنی نشونه های پیش درامدی/اونو رو دریافت می کنن: یه جور مشکلات گذرای دیداری، حسی، زبانی یا حرکتی که نشون میدن سردرد به زودی شروع می شه(ضیایی،شیرزادی،۱۳۸۱).

مشکلات

 

۲-۲-۳٫علل میگرن:

ساز و کار دقیق میگرن ناشناخته س. البته این باور هست که میگرن به دلیل یه جور مشکل در رگهای خونی و عصبی باشه. نظریه اولیه مربوط به افزایش توانایی جنب و جوش قشر مخ و کنترل ناهنجار یاخته های عصبی درد در عصب سه قلوی ساقه مغز می باشه(دادیک وگارگاس،۲۰۰۹).

 

این باور هست که دلایل بروز میگرن ترکیبی از عوامل محیطی و ژنتیکیه. حدود دو سوم افراد گرفتار سردردها رو از خونواده به ارث می برند(بارتلیسون وکاترر،۲۰۱۰).

هم اینکه نوسان سطح هورمون می تونه نقش داشته باشه: میگرن در زمان بلوغ، در پسرها کمی بیشتر از دخترهاست، اما در بین زنان حدود دو تا سه برابر بیشتر از مردونه)لی،برونر،۲۰۰۹). سردردهای میگرنی معمولا در دوره بارداری کاهش می پیدا کنن.

 

۲-۲-۴٫شکل های جور واجور میگرن:

در گذشته دسته بندیای مختلفی واسه میگرن بیان می شد(سنتی ، معمولی ،بازیلر ،همی پلژیک و …)ولی تازگیا طبقه بندی زیر پیشنهاد شده:

 

-میگرن با پیش درامد

-میگرن بدون پیش درامد

-شکل های جور واجور دیگه میگرن

-سر درد خوشه ای (سلطان زاده،۱۳۸۳).

 

۲-۲-۴-۱٫میگرن با مقدمه

این جور سر درد ((میگرن سنتی)) هم نامیده می شه و جنبه ارثی اون خیلی زیاده(۸۰-۶۰درصد)است.اول پیش درامدو بعد سر درد با ویژگیای که داده می شه  بروز می کنه.

پیش درامد نشونه عصبی برگشت پذیریه که بدلیل اسپاسم بعضی سرخرگای مغزی بوجود می اید و به گونه های مختلفی به وسیله بیماران بیان می شه:در بینایی به شکل تار شدن دید  همی انوپی پیدایش لکه های مشکی یا ظاهر شدن خطوط نوزانی زیگزاگی جلوی چشما و در انداما بشکل احساس پارستزی یا بی حسی یه نیمه بدن.هم اینکه پیش درامد می تونه به شکل سرگیجه باشه.به دنبال اونو که مدت ان معمولا ۳۰-۵ دقبقهه سر درد ناچیز تا شدیدی بروز می کنه که بیشتر ۴ تا ۷۲ ساعت و بعضی وقتا بیشتر زمان میبره.این سر درد تو یه نیمه سر متمرکزه و معمولا با احساس ضربان درون سر تهوع  و فرار از روشنایی و صدا همراه س.فعالیت موجب شدید شدن سر درد می شه و بعضی وقتا شدت درد به اندازه ایه که مریض باید همه کارای خود رو کنار بزارد  و به مگان تاریک و ساکتی پناه ببره.معمولا پس از خوابیدن سر درد برطرف می شه.در بعضی گونه های مقاوم ممکنه مریض چندین روز از سر درد رنج ببره و اقدامات دارویی به اون کمکی نکنه(سلطان زاده،۱۳۸۳؛۱۸۹،۱۹۰).

 

 

 

 

 

 ۲-۲-۴-۲٫میگرن بدون پیش درامد:

میگرن بدون پیش درامد  شایعترین نوع میگرنه و جنبه ارثی ان کمتره .نشونه های بالینی میگرن بدون پیش درامد خیلی فرقی با میگرن سنتی نداره و اقدامات درمانی ان هم مانند میگرن با پیش درامده(سلطان زاده،۱۳۸۳؛۱۹۰).

 

۲-۲-۴-۳٫شکل های جور واجور دیگه میگرن

۲-۲-۴-۳-۱٫٫میگرن بازیلر

میگرن بازیلر بدلیل اسپاسم اولیه و اتساع بعدی در رگای مهره ای –قانون ای  مغز بوجود می اید و بیشتر  در خانمای جوان۲۵-۲۰ ساله بروز می کنه. اغاز ان ممکنه با سر گیجه  و نبود تعادل  دیسارتری  اتاکسی و گزگز انداما  و بعضی وقتا از دست دادن هوشیاری باشه.در این بیماران محل درد ناحیه پی سرسه.این جور میگرن بطور شایعی با  اپی لپسی اشتباه می شه مخصوصا که ممکنه  EEG مریض اختلالاتی مثل صرع  نشون بده(ضیایی ،شیرزادی،۱۳۸۱).

۲-۲-۴-۳-۲٫میگرن همراه با فلج چشمی: در این جور میگرن  که در کودکان شایعه تره مریض بطور دوره ای دچار دوبینی و فلج عصب سوم  بشکل افتادگی پلک  می شه.پس از برطرف شدن سر درد  افتادگی پلک ممکنه روزا یا هفته ها بمونه و یا حتی در صورت تکرار حملات همیشگی بشه.حالت نادر دیگری هم به نام میگرن شبکیه توضیح داده شده(سلطان زاده،۱۳۸۳).

میگرن شبکیه چشم که شامل سردردهای میگرن به همراه مشکل بینایی یا حتی کوری موقت یه چشم می شه(هیداچی،۲۰۰۴).

۲-۲-۴-۳-۳٫میگرن همی پلژیک :

در این نوع بسیار نادر میگرن که در کودکان  نوجوانان یا میانسالان ممکنه دیده شه مریض دچار سر دردای میگرنی همراه با ضعف یا با احتمال خیلی کم فلج یه نیمه بدن می شه(ضیایی،شیرزادی،۱۳۸۱).

 ۲-۲-۴-۳-۴٫میگرن طولانی یا پیوسته:

در این مریضی فرد واسه چندین ماه گرفتار سر دردای میگرنی ای می شه که هفته ای چند بار بروز می کنه.در این جور میگرن سر درد شدید و ضربان دار یه طرفه مریض رو از کارش باز می داره.درمان ان بستری کردن در بیمارستان و تزریق کورتیکواسترویید از راه سیاهرگیه.یکی از دلایل بروز این جور میگرن مصرف طولانی و زیاد ترکیبات ارگوه(سلطان زاده،۱۳۸۳).

۲-۲-۴-۳-۵٫میگرن با آسیب:

بعضی وقتا عوارضی مانند همی انوپی همی پارزی و افتادگی پلک به شکل همیشگی واسه مریض باقی میمونه که دلیل ان اسیب عروقی و حالتی مانند سکته مغزیه.حالا خوبیش اینه این نوع میگرن نادره(لاکمن؛ ترجمه برومندخاجانی وهمکاران،۱۳۸۴).

۲-۲-۴-۳-۶٫میگرن کودکان :

میگرن کودکان نادر نیس و بشکل سر دردای برگشت کننده مخصوصا در ناحیه پیشونی  استفراغهای دوره ای ، دردای شکمی دوره ای  سر گیجه و یا رنگ پریدگی ممکنه کرد یابد.این کودکان معمولا بیشتر از بقیه دچار ماشین گرفتگی می شن و بعضی وقتا به عنوان مسمومیت غذایی مورد درمان قرار می گیرن.(سلطان زاده،۱۳۸۳).

 

۲-۲-۴-۳-۷٫میگرن شکمی:

تشخیص میگرن شکمی بحث برانگیزه. بعضی از دلایل نشون می دهد که برگشت درد شکم بدون سردرد ممکنه علامت یه جور میگرن باشه یا دست کم نشونه بروز میگرن در آینده باشه. برگشت دوره های درد ممکنه پس از نشونه های مثل میگرن باشه یا نباشه و معمولاً از چند دقیقه تا چند ساعت طول بکشه. این نشونه ها بیشتر در آدمایی بروز می کنن که سابقه دچار شدن به میگرن معمولی در خود یا بستگان شون وجود داشته باشه. بیشتر به شکل دردای شکمی دوره ای بروز می کنه و در کودکان شایعتره.این آسیب باید از دلیلای دیگه دردهای شکمی عودکننده مانند صرع تمیز داده شه(دیویدف،رابرت ای،۲۰۰۲).

 

۲-۲-۵٫پاتوژنز

پایه ژنتیکی میگرن، وجود استعداد ژنتیکی در میگرن آشکاره. جهشای اختصاصی که منتهی به علل نادر سردرد عروقی می شن مشخص شدن. مثلا، سندرم میلازاز انسفالوپاتی میتوکوندریال اسیدوزلاکتیک و ایپزودهای مثل سکته تشکیل می شه. و دلیل اون جهش  نقطه ایA   G  در ژن کدکننده واسه Leu(uuR) tRNA در موقعیت نوکلئوتید ۳۲۳۴ه. سردردهای ایپزودیک مثل میگرن که از تظاهرات بالینی شایع این سندرم هستن مخصوصا در اوایل سیر مریضی دیده می شن. الگوی ژنتیکی مشکلات میتوکندریال استثنایی و خاص هستش چون فقط مادرها CNA میتوکنریال رو انتقال میدن. از این رو تموم فرزندان مادران مبت به سندرم MELAS دچار مشکل می شن(امینف؛به نقل ازمیرزایی وهمکاران،۱۳۸۲).

میگرن همی پلژیک فامیلیال (FHM) با اپیزودهای عودکننده همی پارزی یا همی پلژی عودکننده در طول مرحله اورای سردرد میگرنی مشخص می شن. بقیه نشونه های همراه شامل همی آنستزی یا پارسنتزی؛ مشکلات همی آنوپیک میدون بینایی؛ مشکل صحبت؛ و درجات متغیری از خواب آلودگی کنفیوژن، و/ یا اغما هستن. در حملات شدید، این نشونه ها می تونن به طور کاملً طولانی شن و واسه روزا یا هفته ها ادامه پیدا کنن. ولی تنها ۳۰ تا ۶۰ دقیقه ادامه پیدا میکنن و به دنبال اونا سردرد ضربان دار یه طرفه ایجاد می شه(هاریسون،۱۳۹۰).

به نظر می رسه حدود ۵۰% از موارد FHM در اثر جهشای داخل ژن CACNL1A4 و روی کروموزوم ۱۹ رخ میدن که زیر واحد کانال کلسیم نوع P/Q رو که فقط در دستگاه عصبی بیان   می شه به وجود میارن. ژن مزبور بسیار بزرگه (طول بیشتر از kb300) و از ۴۷ اگزون تشکیل می شه. چهار جهش نقطه ای مشخص در داخل ژن شناسایی شدن ( در پنج فامیل متفاوت) که با  تشخیص بالینی FHM تفکیک دوطرفه دارن. موشکافی هاپلوتیپا در دو فامیل دارای جهش مشابه این احتمال رو مطرح می کنه که هر جهش به طور جداگونه اتفاق میفته نه اینکه به عنوان پایه جهش دیگه باشه. شایدً CACNL1A4 در آزاد شدن نوروترانسمیتر القا شده به وسیله کلسیم و / یا انقباض عضله صاف نقش داره. جهشای متفاوت در داخل این ژن دلیل دو مشکل عصبی دیگه، یعنی آتاکسی نخاعی مخچه ای نوع ۶ و آتاکسی اپیزودیک نوع ۲ هستن(هاریسون،۱۳۹۰؛۲۸).

تو یه مطالعه ژنتیکی، یه پلی مورفیسم Ncol در ژن رمز گردان گیرنده دوپامین (DRD2)D2 در گروهی از بیماران میگرنی دارای اونو بیشتر از گروه کنترل بدون سردرد میگرنی دیده شد. این مسأله نشون دهنده این احتماله که استعداد به میگرن همراه با اونو به وسیله آللای خاص DRD2 کاهش می شه. تو یه جمعیت واسه جزیره ساردنی ایتالیا، رابطه بین آللای جور واجور DRD2 و میگرن هم نشون داده شده. این تحقیقات اولیه نشون دهنده اون هستن که تغییر در تنظیم و / یا کارکرد گیرنده دوپامین ممکنه استعداد به میگرن رو عوض کنه. چون تغییرات مولکولی در داخل ژن DRD2 با تغییر در کارکرد دوپامینرژیک همراه بودن. با اینحال، از اونجا که تموم افراد دارای ژنوتیپای DRD2 از میگرن همراه با اونو رنج نمی برن، باید ژنا یا عوامل دیگری رو هم موثر دونست. به نظر می رسه میگرن، مشکل پیچیده ای توأم با توارت چندزنی و یه جزء محیطی پرقدرت باشه(هاریسون،۱۳۹۰؛۲۶،۲۷).

 

۲-۲-۶٫تشخیص مریضی

تشخیص مریضی میگرن از روی علائم و نشونه های اون شدنیه.آزمایشای تصویر ورداری بعضی وقتا واسه موثر ندونستن دلایل دیگه سردردها انجام می گیرند. محققان می گن که روی خیلی از آدمایی که ازاین مریضی رنج می برندآزمایش تشخیص مریضی انجام نشده(بارتلیسون،کاترر[۲۵]،۲۰۱۰)

به گفته جامعه بین المللی سردرد تشخیص مریضی میگرن بدون اونو، می تونه از راه «معیارهای ۱، ۲، ۳، ۴، ۵،» پایین انجام گیرد:

-اگه مریض دچار پنج حمله سردرد یا بیشتر شه – واسه تشخیص میگرن «با» اونو، دو حمله کافیه

اگه مدت حمله سردرد بین ۴ ساعت تا سه روز به طول برسه-

اگه دو ملاک پایین یا بیشتر در مریض ظاهر شن:-

  • سردرد یه طرفه (که نصف سر رو تحت تاثیر خود قرار می دهد)
  • نبضیدن سر؛
  • درد متوسط و شدید
  • شدید شدن سردرد یا سردردی که مانع انجام فعالیت های بدنی روزانه شه

اگه یکی از موارد پایین یا هر دوی اونا در مریض ظاهر شن:-

  •  احساس تهوع و/یا استفراغ؛
  • حساسیت به نورو صدا(هیداچی،۲۰۰۴).

اگه فردی دو مورد از موارد روبرو مانند: نور هراسی، احساس تهوع، یا ناتوانی در انجام کار یا مطالعه به مدت یه روز در ایشون ظاهر شه، اون وقت ضرورت انجام آزمایش تشخیص مریضی بیشتر می شه. در آدمایی که چهار مورد از پنج مورد گفته شده رو دارن: مانند سردرد نبضشی، ادامه سردرد واسه ۴ تا ۷۲ ساعت، درد تو یه طرف سر، احساس تهوع، یا نشونه هایی که زندگی فرد رو دچار اختلال می کنن، احتمال میگرن تشخیص داده شدن ناراحتی ۹۲٪ می باشه. آدمایی که کمتر از سه مورد از موارد بالا در اونا ظاهر می شه احتمال تشخیص این ناراحتی به عنوان میگرن ۱۷درصده(گیلمور،میشاییل[۲۶]،۲۰۱۱).

۱-Headachi

۲-Dadeck&Gargus

۳-Bartleeson&katrer

۴-Ley&Broner

۱-Migraine with aura

۲-migraine without aura

۳-Migraine variants

۴-Cluster headache

۵-aura

۶-teichopsia

۷-throbbing

۱-basiler(artery)Migraine

۲- ophthalmoplegic migraine

۳- retinal migraine

۴- hemoplegic Migrain

 

۱- status migrainosus

۲- complicated migraine

۳-Lakman

۴- Childhood Migraine

۵- motion sickness

۶- abdominal Migrain

 

 

۱-Davedof& Robert a

۲- MELAS

۳- Mitochondrial Encephalo Myopathy

۱- Bartleson& Cutrer

۱- Gilmore, B; Michael, M